Leerhuizen in het Johannescentrum

Zo zou het kunnen..., een serie leerhuisavonden in het Johannescentrum

‘Wie zichzelf geen grote vragen stelt leeft zomaar, omdat hij er nu eenmaal is. En volgens mij houdt geen mens dat een leven lang vol. Vroeg of laat zal iedereen willen weten of zijn bestaan zin heeft of niet.’ Evenals vorig jaar geeft dit citaat van de filosoof Jan Drost ook nu weer de overkoepelende thematiek van de leerhuisavonden goed weer. Niet dat er op ‘grote vragen’ eenduidig antwoorden te geven zijn. De bril waardoor we ernaar kijken, bepaalt onze blikrichting en kleurt ons denken, geloven en voelen. Dat geldt voor evangelisten en filosofen, voor de traditie waar we uit willen leven. Vandaar: Zo zou het kunnen: geloven, denken, geïnspireerd worden.

  • Zo zou het kunnen: geloven met Paulus. Tweeduizend jaar gebruik en misbruik van uitspraken van Paulus hebben ons zicht op zijn denken over God en mens gevormd en misschien ook wel vertroebeld. Er bestaan veel vooroordelen over Paulus: een arrogant mannetje, een betweter, een vrouwen- en homohater, een fanaticus. Volgens sommigen heeft hij het fundament gelegd van het christendom, volgens anderen verkwanselde hij de oorspronkelijke, joodse boodschap van Jezus. Of is het zo dat hij op zijn manier jodendom en christendom nu juist met elkaar probeerde te verbinden? De nieuwtestamenticus prof. dr. Bart Koet neemt ons mee in de denkwereld van die moeilijke en juist daarom fascinerende Paulus.
  • Zo zou het kunnen: denken met en geïnspireerd worden door Martin Buber. Een mens is voor alles een relationeel wezen: zonder de ander kan hij nooit tot zichzelf komen. Eenzijdige nadruk op het ‘ik’ veroorzaakt teleurstelling en ongeluk. Dit is de kern van het gedachtegoed van de joodse filosoof Martin Buber. Prof. dr. Theo Witvliet volgt Bubers levensweg en laat zien dat zijn humanisme van grote betekenis kan zijn in de gepolariseerde wereld van vandaag. Geen theoretische verhaal dus, maar een exercitie voor het bij lange na niet eenvoudige leven.
  • Zo zou het kunnen: geïnspireerd worden door het verhaal van de Ba’al Sjem Tov. Grote faam kreeg Martin Buber ook door zijn studie van het chassidisme, de mystieke stroming in het Oost-Europese Jodendom, en over zijn stichter: de legendarische rabbi Israël ben Eliëzer, bijgenaamd de Ba’al Sjem Tov (de Meester van de wonderbaarlijke Godsnaam). De theoloog en beeldend kunstenaar Ruud Bartlema vertelt ons in beeld en woord zijn verhaal.
  • Zo zou het kunnen: scheppingsverhalen (op)nieuw lezen. In het tweede en oudste scheppingsverhaal zoals verteld in Genesis 2, zijn schepper en schepsel in een lichamelijke, zelfs erotische wederkerigheid met elkaar verbonden. Twee avonden zal prof. dr. Laurens ten Kate ons inwijden in nieuwe, zinnige en vrijzinnige interpretaties van dit oude verhaal, gevolgd door twee avonden over de implicatie daarvan in het denken over het begrip ‘schepping’ en de verbeelding daarvan in de 21ste eeuw.
  • Zo zou het kunnen: het geloof ervaren. Een citaat van onze docent Dr. Tjeu van den Berk: “Wil het christendom weer tot leven komen, dan wordt dé grote uitdaging voor hem dat het zijn boodschap zó uitdraagt dat een mens die weer ervaart als een afspiegeling en een oproep van wat er zich afspeelt in zijn eigen ziel.” Naast het rationele bewustzijn in de mens dat zich alleen baseert op zintuiglijk waarneembare feiten en op de rede, is er ook een bewustzijn dat zich richt op een andere werkelijkheid, die van de verbeelding. In die verbeelding ziet een mens zichzelf: in de parabel die verteld wordt, in de rite de passage die hem aangeboden wordt, in het beeld dat getoond of het lied dat gezongen wordt.
  • Zo zou het kunnen: de wijsheid van de liefde als bron van ons handelen. Op deze avond laten we ons leiden door het gedachtegoed van de Frans-Joodse denker Emmanuel Levinas. Liefde is bij hem geen gevoelskwestie, maar is in zijn denken onlosmakelijk verbonden met ethisch handelen. Uiteindelijk is er geen kloof tussen liefde en rechtvaardigheid. Een avond met dr. Renée van Riessen, hoogleraar godsdienstfilosofie en kenner van Levinas.

Doelgroep: De avonden zijn bedoeld gelovige en ongelovige zinzoekers, voor wie iets heeft of had met een geloofstraditie en voor wie daar wel eens op een andere mee wil kennismaken.

Data: 11 en 25 oktober 2017 (Bart Koet), 15 en 29 november (Theo Witvliet), 13 december (Bartlema), 10 en 24 januari 2018, 7 en 21 februari (Laurens ten Kate), 7 en 21 maart (Tjeu van den Berk). De datum van de avond over Levinas met dr. Van Riessen is op dit moment nog niet bekend. De avonden beginnen om 20.15 uur precies en eindigen om uiterlijk 22.15 uur. Halverwege de avond is er een pauze. De avonden hebben het karakter van een hoorcollege.

Waar: Johannescentrum – Moezeldreef 400 – Utrecht Overvecht

Kosten: € 50,-- voor de hele serie of € 7,50 per avond over te maken op rekeningnummer:

IBAN NL 51 INGB 000 1763920 t.n.v. Leerhuis Johannescentrum -- Overvecht te Utrecht.

Inlichtingen en opgave bij: Kees Wijnen / St. Eustatiusdreef 308 / 3564 GG Utrecht / 030-2624278 email: Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.

Als u aan ons leerhuis wilt deelnemen, wilt u zich dan in alle gevallen – ook als u het cursusgeld tegelijkertijd overmaakt – ons per email of telefonisch een berichtje sturen?

leerhuis Johannescentrum