Een engel bij het graf

“Stop all the clocks, cut off the telephone 1”, dichtte Auden herkenbaar voor een mens die net een geliefde heeft verloren. Voor jou dooft dan het licht en “ze moeten die honden maar een vette kluif geven, je kunt het geblaf niet meer aanhoren (Auden)”. De stilte van de dood is je overvallen. Ook de God in jou is dood. De gruwelijke waarheid is alleen dat de wereld om ons heen zich bitter weinig van je aantrekt.

In Aubade dichtte Larkin: “Meanwhile telephones crouch, getting to ring in locked-up offices……Work has to be done……Postmen like doctors go from house to house 2”. Ja lieve mensen, als zoiets jouw voordeur treft, dan verandert de wereld. In diep verdriet kun je alleen maar huilen. De dingen van de wereld doen niet meer ter zake. De zeespiegel is al boven je hoofd gestegen. Je bent tot in je diepste verdriet afgedaald.

Het graf
Ook voor de vrouwen Maria van Magdala en Maria van Bethlehem was het verdriet onmenselijk groot. Ook voor hen gold: ”He was her North, her South, her East and West, her working week and Sunday rest (Auden) . Daarom gingen zij op de vroege eerste dag van de week, zondag, op pad. Ze konden niet blijven zitten bij de vergaderende discipelen, wat nu te doen? Nu Jezus dood was. ‘Ik ga weer vissen,’ zei Petrus. Hij droomde weer van zijn bootje, van het wijde water, waar geen hanen kraaien. Maar de vrouwen konden alleen maar naar het graf, met hun grote verdriet. Dwaze vrouwen zijn het. Hun liefde voor de man van Nazareth was sinds zijn gruwelijke dood slechts verhevigd, voor dag en dauw wilden ze naar het graf toe. Het zijn in de ogen van Mattheüs deze vrouwen die het begrijpen. ‘Zie de dienstmaagd des Heeren, mij geschiede naar Uw woord,’ had de ene gezegd en op Zijn woord ”Maria” kon de andere vrouw, die door geesten overmeesterd was slechts ‘Rabboeni’ over haar lippen krijgen en sindsdien was dat woord steeds op haar lippen gebleven. De ogen van vrouwen. Mattheüs doelt hier op het vrouwelijke in elke mens. Het deel van de mens waar barmhartigheid en liefde woont. Niet dat heersende en regelende en vergaderende deel van de mens, waar zoveel mannelijke als vrouwelijke machthebbers en bestuurders mee behept zijn. Dat is het mannelijk deel van iedere mens, dat deel wil weer gaan vissen!

De Engel
engelAls alles voor je in de wereld misloopt en je weet totaal geen uitkomst meer dan stuurt de God van de bijbel een engel op je pad. Dat deed hij toen het volk van Israël klem stond voor de Schelfzee. En ook toen Israël, belaagd door omringende vijanden, in Simson de kracht teruggaf om zijn volk te redden en hun vijanden te doden. Ook de herders in Efrata’s veld zagen een engel en het bleef er niet bij één. En de engel van de laatste troost (Buber) stond bij het graf van Jezus. De aarde beefde en de wachters schrokken zich dood. En als je zo vol bent van Jezus zie je op paasmorgen de engel bij zijn graf. Maria zag die engel, haar Rabboeni! Zeg tegen mijn discipelen, nee dat zei hij niet. Die discipelen waren aan het vergaderen! Zeg tegen mijn “broeders” zei de engel dat ze naar Galilea gaan. Waar dat alles begonnen is dat nooit meer zal ophouden. Daar gaat Jezus je in voor. Weg van het graf. Terug naar Galilea. Niet één van zijn woorden, die zij hoorden, niet één van zijn daden die zij hebben gezien, is tenietgedaan, weerlegd of verloren. Wat Jezus was, is in Gods handen. Daar mogen zij van leven, als broeders en zusters. Dat mogen ook wij. Het is sterker dan de dood.

1 laat de klokken stilzijn en de telefoon
2 Intussen sluipen telefoontoestellen op je af rinkelend in nog ongeopende kantoren…Werk moet worden afgemaakt…Postbodes doen als dokters de bezorging huis aan huis.

 

Bronnen:
E.Drewermann – De dood die leven brengt en Wat ons toekomt
F.H.Breukelman – Om het levende woord
Ds Nico Ter Linden – Paaspreek 1994
W. H. Auden – Stop all the clocks, gedicht
P. Larkin – gedicht Aubade (dat hij schreef jaren na de dood van zijn moeder)
M. Buber – Chassidische Vertellingen

Herman Oudhof